Neft ikki kunlik pasayishdan so‘ng bugun qimmatlashdi. Dekabr fyucherslari bo‘yicha Brent narxi qariyb 1,5% ga oshib, barreliga 115 dollarga yetdi, WTI esa taxminan shuncha miqdorda ko‘tarilib, barreliga 101 dollar atrofida savdo qilmoqda.

Asosiy turtki Wall Street Journal xabari bo‘ldi. Nashrga ko‘ra, AQSh bir qator Fors qo‘ltig‘i davlatlaridan qisqa, ammo shiddatli harbiy kampaniyaga tayyor bo‘lishni so‘ragan. Journal manbalarining aytishicha, Donald Tramp yakuniy qarorni hali qabul qilmagan, biroq saylovlardan so‘ng keng ko‘lamli zarbaga moyilligi ortib bormoqda. Avvalgi bozor mish-mishlarida Oq uy muddatidan oldingi saylovlar arafasida zarba berish variantlarini tayyorlashni Pentagon’dan so‘ragani aytilgandi. Hozir muddat ovoz berishdan keyingi davrga surilgan, ammo mantiq o‘zgarmagan. Tramp Fors qo‘ltig‘iga qo‘shimcha kuchlar, jumladan, uchinchi aviatashuvchi zarba guruhini jo‘natdi va dam olish kunlarida bergan intervyusida “kelishuv bilan yangi hujum o‘rtasida tanlov qilish vaqti yaqinlashayotgani”ni ma’lum qildi.

Ikkinchi omil — Isroil. Ikki chiqish so‘rovi (exit poll) muxolifat yetakchisi Gadi Eyzenkot bloki va Bosh vazir Binyamin Netanyaxu bloki deyarli teng natija ko‘rsatayotganini ko‘rsatmoqda; uchinchi so‘rov esa Netanyaxuga kichik ustunlik bermoqda. Hech bir tomon yakka hokimiyat uchun zarur bo‘lgan 61 o‘ringa erishishi ehtimoli past, shuning uchun uzoq davom etadigan koalitsion muzokaralar yoki hatto qayta saylov bo‘lishi mumkin. Hukumat shakllantirilmaguncha, Netanyaxu bosh vazir bo‘lib qoladi va Trampning yangi kampaniyasini qo‘llab-quvvatlashi mumkin.

Jismoniy xavflar ham yuqori darajada qolmoqda. Yamanlik, Eron bilan ittifoqchi husiylar Saudiya Arabistonining energetika infratuzilmasiga hujumlarni davom ettirmoqda. OAV xabarlariga ko‘ra, seshanba kuni ertalab Saudiya Arabistonining eng yirik neft terminali Ras Tanura yaqinida yong‘in chiqqan. Yong‘in bartaraf etilgan, biroq zararning aniq ko‘lami noma’lumligicha qolmoqda. E’tiborga molik jihati shundaki, o‘xshash zarbalar o‘tgan hafta Saudiya nishonlariga qaratilgan edi: dron Shayba koniga urilgan, AQSh esa muhim bo‘lmagan xodimlarni mamlakatdan evakuatsiya qilishni buyurgan.

Fond bozoridagi pozitsiyalar ham narxlarni shu yo‘nalishda itarmoqda. American Petroleum Institute ma’lumotiga ko‘ra, o‘tgan hafta AQSh xom neft zaxiralari 2 million barrelga kamaydi — allaqachon past darajadagi zaxiralar fonida yana bir haftalik qisqarish. Energetika vazirligining rasmiy ma’lumotlari bugun e’lon qilinadi; konsensus taqvimi avvalgi -3,06 million barrelga nisbatan taxminan 300 ming barrelga qisqarishni ko‘rsatmoqda. Agar vazirlik hatto uncha katta bo‘lmagan kamayishni ham tasdiqlasa, bu bozor torayib borayotgani haqidagi qarashlarni yanada mustahkamlaydi.

Shundan so‘ng e’tibor Federal Reserve faoliyatiga qaratiladi. Markaziy bank stavkalarni o‘zgartirmasligi kutilmoqda, yuqori neft narxlari esa qat’iy (hawkish) ohang uchun asosiy dalil bo‘lib turibdi, chunki energiya narxlarining o‘sishi inflyatsiyani oshiradi va markaziy banklar imkoniyatlarini cheklaydi. Energiya narxlarining yuqori bo‘lishi eksportchilar uchun foyda, iste’molchilar uchun esa yuk hisoblanadi — va AQSh saylovlari arafasida bu respublikachilarning reytinglariga zarba berish xavfini oshiradi.

Menimcha, Brent 3-noyabrgacha 110 dollardan yuqoriroq darajada ushlanib turadi, va mo‘ljallangan ish tashlash bo‘yicha yangi aniq signal yoki Saudiya infratuzilmasiga navbatdagi hujum haqidagi xabarlar uni osonlik bilan yana 120 dollar atrofiga surishi mumkin. Men pasayishni faqat aniq diplomatik siljish bo‘lsa kutaman; hozircha esa bozor faqat “qaror qabul qilish vaqti” degan gap-so‘zlarni eshitmoqda, xolos.

Texnik manzara: xaridorlar 102 dollar atrofidagi eng yaqin qarshilik darajasini bosib o‘tishlari kerak, shundan keyingina 105 dollarga yo‘naltirish mumkin bo‘ladi, bu darajadan yuqoriga chiqish esa ancha murakkab bo‘ladi. Uzoqroq maqsad esa 109 dollar atrofida joylashgan. Pastga harakatlanish ssenariysida ayiqchilar 98 dollar darajasini nazoratga olishga urinadilar; agar bunga muvaffaq bo‘lishsa, diapazondan chiqish buqalar uchun jiddiy zarba bo‘ladi va Neftni 95 dollar minimumiga, keyinchalik esa 92 dollargacha pasaytirish ehtimolini oshiradi.